Tygrys zdycha. Koniec irlandzkiego cudu

Kieran Allen, kwiecień 2009

Irlandia, niedawno okrzyknięta wzorem bajki o neoliberalizmie, podlega właśnie traumatycznemu krachowi gospodarczemu. Rodzące się polityczne trzęsienie ziemi wstrząśnie jej polityką w nadchodzących dekadach.

Znana wcześniej jako “Celtycki Tygrys”, irlandzka gospodarka aż do teraz odnotowywała co roku siedmioprocentowy wzrost. Termin ten został wprowadzony w 1995 roku przez ekonomistę pracującego z Morganem Stanleyem, który porównał Irlandię z bardziej znanymi, “Tygrysami Azjatyckimi” tamtych czasów. Wkrótce kraj został okrzyknięty przez neoliberałów modelem do naśladowania dla innych. Thomas Friedman, prawicowy publicysta New York Timesa na przykład, zalecał by “stara Europa” zmieniła swe tory i nadgoniła “skaczącego irlandzkiego stworka“. Oto przykład jego misjonarskiej gorliwości:

“Niemcy i Francuzi mogą chcieć wziąć kilka rad od Celtyckiego Tygrysa. Jedną z pierwszych reform jakie wprowadziła Irlandia, było łatwiejsze zwalnianie z pracy ludzi, bez konieczności płacenia przez lata odszkodowań. Brzmi brutalnie, wiem. Ale im łatwiej zwalniać ludzi, tym więcej chęci u firm do zatrudniania”[1] W podobnym tonie, prawicowy think tank Cato Institute opublikował artykuł o Celtyckim Tygrysie dowodząc, że jego wzrost gospodarczy przyszedł po tym jak w pełni wpadł w objęcia “wolnosci gospodarczej”[2]

Stanowisko Międzynarodowej Tendencji Socjalistycznej w Sprawie Globalnego Kryzysu Gospodarczego

1. Niebywałe fale paniki, które przetoczyły się przez globalne rynki finansowe w ostatnich kilku tygodniach napełniły zwykłych ludzi pracy na całym świecie gniewem, pomieszanym z dezorientacją i lękiem. Dla wszystkich stało się oczywiste, że istniejący, kapitalistyczny system gospodarczy nie zdaje egzaminu i że zbliżamy się do historycznego punktu zwrotnego. Nie jest natomiast jasne, jakie będą tego konsekwencje i co można zrobić.