Anton Pannekoek, Nowa klasa średnia (1909 r.)

Klasowa analiza, badania struktura klasowej, klasowej ideologii, praktyki różnych klas – zawsze było jednym z najważniejszych tematów marksizmu. Badania tej kwestii mają swoją długą historię. Publikujemy artykuł A. Pannekoeka, który stanowi jedną z pierwszych prób analizy zmian w strukturze klasowej, jakie zachodziły w XX wieku. Jest ona interesująca jako wczesne świadectwo refleksji marksistowskiej nad tym problemem, który później był szerzej badany i analizowany w kręgu lewicy (zwłaszcza niemieckiej) wobec doświadczeń faszyzmu, interesujący jest również jako wprowadzenie do tak głośnej w wieku minionym teorii «nowej klasy średniej», na której opierali się liczni “obalacze” marksizmu.

Nowa klasa średnia (1909 r.)

Anton Pannekoek

Anton Pannekoek (1873-1960) – wybitny holenderski marksista i astronom. Czołowy teoretyk “komunizmu rad robotniczych”. Imię Pannekoeka nosi Instytut Astronomiczny na Uniwersytecie w Amsterdamie.
Na początku XX w. Pannekoek był jednym z najbardziej wyrazistych przedstawicieli holenderskich radykalnie lewicowych “trybunów” w socjaldemokracji Niderlandów. W 1909 r. został deportowany z kraju i do 1914 r. pracował jako wykładowca w szkole partyjnej SPD w Niemczech. W kwestii strajku powszechnego popierał Różę Luksemburg przeciwko Karlowi Kautskiemu. Jego praca z 1909 r. «Różnice taktyczne w ruchu robotniczym» zyskała wysoką ocenę Lenina. Podczas I wojny światowej zajmował stanowisko internacjonalistyczne. W 1918 r. brał udział w tworzeniu Komunistycznej Partii Holandii (KPH). W pracy «Dziecięca choroba “lewicowości” w komunizmie» Anton Pannekoek stał się obiektem ostrej krytyki ze strony Lenina i w 1921 r. został wykluczony z KPH. W końcu lat 20. odszedł od działalności praktycznej, kontynuując pracę teoretyczną. Główne prace Antona Pannekoeka: «Partia i klasa», «Lenin jako filozof», «Dlaczego ruchy robotnicze ponosiły w przeszłości klęski?», «Rady robotnicze».

Wielka Brytania: Anty-muzułmańska histeria trwa

Przed Specjalną Imigracyjną Komisją Apelacyjną w Londynie rozpoczęła się rozprawa apelacyjna przeciwko decyzji brytyjskich władz imigracyjnych o deportowaniu grupy pakistańskich studentów. Osoby, które stawiły się przed sądem w Londynie, należą do grona 12 osób, które stoją w obliczu deportacji pomimo braku jakichkolwiek powodów.
Na początku kwietnia, w atmosferze sukcesu i medialnego szumu, 12 przypadkowych studentów z Pakistanu zostało aresztowanych w swoich mieszkaniach, na uniwersytecie, w centrum handlowym i w kawiarence internetowej w Manchesterze i Liverpoolu pod zarzutem przynależności do organizacji terrorystycznej i próby zorganizowania zamachu bombowego. Akcję przeprowadziły specjalne oddziały uzbrojonych policjantów. Wszystkie brytyjskie massmedia informowały o tym podgrzewając w społeczeństwie atmosferę napięcia i zagrożenia. Także rząd z premierem Brownem na czele wykorzystali ten incydent jako przykład ciągłego zagrożenia terroryzmem a policja chwaliła się skutecznością.

Wenezuela: Chavez ostrzega prawicowe media

Wenezuelski postępowy prezydent Hugo Chávez ostrzegł prawicowe media opozycyjne, że rząd nie będzie już tolerował dalszych ataków medialnych, które sprowadzają się do podżegania ludzi do nienawiści i przemocy. Igracie z ogniem, manipulujecie, podżegacie do nienawiści i wiele więcej. Wy wszyscy – sieci telewizyjne, stacje radiowe, gazety. Nie ze mną ta gra – mówił Chávez 10 maja, zwracając się do Wenezuelczyków w swoim stałym programie telewizyjnym Alo Presidente!

Słowa Cháveza padły w związku z doniesieniami, że prywatna stacja kablowa Globovision, w swoich relacjach dotyczących niedawnego trzęsienia ziemi w Caracas, pominęła milczeniem raporty Wenezuelskiej Fundacji Geologicznej i zamiast tego opublikowała dane amerykańskiej agencji geologicznej, co miało na celu wyolbrzymienie efektów trzęsienia ziemi, skompromitowanie rządu i sprowokowanie społecznego oburzenia. Obecnie rządowa agencja regulująca standardy w branży telekomunikacyjnej prowadzi przeciwko Globovision dochodzenie w związku z wywołaniem paniki i niepokojów w społeczeństwie. Według prezydenta ten incydent to tylko ostatni i jeden z wielu jakich dopuszcza się związana z wenezuelską burżuazją opozycja. Chávez powiedział, że szefowie prywatnych mediów wielokrotnie przekraczali linię, używając fal nadawczych do wytwarzania wrażenia chaosu i ukrycia prawdy wraz z przesłaniem nienawiści. Co innego krytykować a co innego konspirować – ostrzegał prezydent.

Tygrys zdycha. Koniec irlandzkiego cudu

Kieran Allen, kwiecień 2009

Irlandia, niedawno okrzyknięta wzorem bajki o neoliberalizmie, podlega właśnie traumatycznemu krachowi gospodarczemu. Rodzące się polityczne trzęsienie ziemi wstrząśnie jej polityką w nadchodzących dekadach.

Znana wcześniej jako “Celtycki Tygrys”, irlandzka gospodarka aż do teraz odnotowywała co roku siedmioprocentowy wzrost. Termin ten został wprowadzony w 1995 roku przez ekonomistę pracującego z Morganem Stanleyem, który porównał Irlandię z bardziej znanymi, “Tygrysami Azjatyckimi” tamtych czasów. Wkrótce kraj został okrzyknięty przez neoliberałów modelem do naśladowania dla innych. Thomas Friedman, prawicowy publicysta New York Timesa na przykład, zalecał by “stara Europa” zmieniła swe tory i nadgoniła “skaczącego irlandzkiego stworka“. Oto przykład jego misjonarskiej gorliwości:

“Niemcy i Francuzi mogą chcieć wziąć kilka rad od Celtyckiego Tygrysa. Jedną z pierwszych reform jakie wprowadziła Irlandia, było łatwiejsze zwalnianie z pracy ludzi, bez konieczności płacenia przez lata odszkodowań. Brzmi brutalnie, wiem. Ale im łatwiej zwalniać ludzi, tym więcej chęci u firm do zatrudniania”[1] W podobnym tonie, prawicowy think tank Cato Institute opublikował artykuł o Celtyckim Tygrysie dowodząc, że jego wzrost gospodarczy przyszedł po tym jak w pełni wpadł w objęcia “wolnosci gospodarczej”[2]

Zwycięstwo wyborcze Hamasu i perspektywy Autonomii Palestyńskiej

Gilbert Achcar

[Artykuł opublikowany 27 stycznia 2006 jako komentarz do wyniku wyborów w Autonomii Palestyńskiej]

Miażdżące zwycięstwo Hamasu w ostatnich wyborach w Autonomii Palestyńskiej – to jeden z efektów owego poparcia, jakie Stany Zjednoczone udzielały – począwszy od lat 50. – islamskiemu fundamentalizmowi, widząc w nim broń ideologiczną przeciwko zarówno postępowemu nacjonalizmowi, jak i komunizmowi. Polityka ta prowadzona była w ścisłej współpracy z Arabią Saudyjską, od chwili jej powstania w 1932 roku, pozostającą de facto pod amerykańskim protektoratem.

To nie lud i pracownicy powinni płacić za kryzys, lecz kapitaliści!

Konferencja Europejskiej Lewicy Antykapitalistycznej
Strasbourg, 3 kwietnia 2009 roku
OŚWIADCZENIE

Kolejne wybory europejskie zostaną przeprowadzone w czasie najgorszego kryzysu kapitalizmu od 1929 roku. Gospodarczy, społeczny, finansowy, bankowy, żywnościowy, klimatyczny – to jest globalny kryzys generalny. Po raz kolejny, klasy rządzące chcą by za kryzys zapłacili pracownicy. Rządy przekazały setki miliardów bankom, ale w tym samym czasie na pracobiorców spadły miliony zwolnień z pracy. Bezrobocie wchodzi przez dach. Siła nabywcza płac spada. Trwa destrukcja usług publicznych. To nie lud i pracownicy powinni płacić za kryzys, lecz kapitaliści! Ta polityka instytucji Unii Europejskiej została odrzucona przez głosy “NIE” we Francji, Holandii i Irlandii. Nie godzimy sie na plany rządów UE, które chronią banki a nie ludzi. Wysuwamy w związku z tym doraźny plan społeczny i demokratyczny:

11 tez o odrodzeniu islamskiego fundamentalizmu

GILBERT ACHCAR (Ashkar), ur. w 1951 r. w Senegalu, libańsko-francuski uczony, pisarz i działacz socjalistyczny, autor Eastern Cauldron: Islam, Afghanistan, Palestine and Iraq in a Marxist Mirror (2004), Clash of Barbarisms: September 11 and the Making of the New World Disorder (2d ed., 2006), i wielu nowszych publikacji; z Noamem Chomskim: Perilous Power: The Middle East and U.S. Foreign Policy (2007); z Michelem Warschawskim: 33-day War: Israel’s War on Hezbollah in Lebanon and its Consequences (2007). Wykładowca: University of Paris VIII, Marc Bloch Centre w Berlinie, profesor Development Studies and International Relations w School of Oriental and African Studies of the University of London.

1. Skala i różnorodność form, jakie przyjęło odrodzenie islamskiego fundamentalizmu, do którego doszło na początku ostatniej ćwierci XX wieku, nie pozwala na jakiekolwiek pochopne, uogólniające wnioski na ten temat. Absolutnym błędem byłoby zrównywanie katolicyzmu polskich robotników z katolicyzmem frankistowskiej reakcji, chociaż nie powinniśmy tracić z oczu wspólnych cech w agrarnej historii Hiszpanii i Polski, a także tę polityczną i ideologiczną treść, jaką miał katolicyzm w obu tych krajach.

Droga do wyzwolenia Palestyny

Anne Alexander

Ostatni atak na Gazę odsłonił przed milionami ludzi na świecie brutalną naturę państwa izraelskiego. Gaza pozostaje silnym symbolem palestyńskiego oporu. Obszar jest gęsto zamieszkany przez uchodźców i ich potomków, którzy uciekli przed czystkami etnicznymi syjonistycznych milicji w 1948 roku. Przez dekady cierpieli oni z powodu bezpośredniej okupacji izraelskiej oraz zaboru ich ziemi i zasobów wody przez izraelskich osadników. Widzieli jak ich słaba i niestabilna gospodarka duszona jest przez izraelską politykę “zamknięcia”, którą później, od 2005 roku, zastąpiła niemal totalna blokada. Jednak zamiast poddać się, rosnąca liczba Palestyńczyków w Gazie zwróciła się ku Hamasowi, odrzucając politykę kolaboracji ze swoimi ciemięrzycielami.

Cierpienie Gazy uwidoczniło także, że “rozwiązanie dwupaństwowe” jest zarówno niesprawiedliwe i niewykonalne. Niesprawiedliwe, ponieważ w pierwszym rzędzie legitymizuje czystki etniczne, które zamieniły Gazę w gigantyczny obóz uchodźców i skazuje przyszłe pokolenia jej mieszkańców na ciągłą nędzę, zależność i izolację. Jest to niewykonalne, ponieważ atak na Hamas sprawił, że jasnym się stało, że ani Izrael ani jego poplecznicy w USA nie pozwolą istnieć państwu palestyńskiemu, o ile jego przywódcy nie zgodzą się wcześniej skapitulować wobec ich żądań.
Udział Hamasu w palestyńskich wyborach w 2006 roku pokazał, że ten islamski ruch poważnie traktował powstanie państwa palestyńskiego obok państwa Izrael, nawet jeśli wciąż argumentował, że był to tylko krok w kierunku przyszłego wyzwolenia całej Palestyny. Zwycięstwo wyborcze Hamasu wykazało, że większość Palestyńczyków zgadza się z tym stanowiskiem. Dodatkowo, Hamas wyraźnie zaoferował długoterminowy rozejm, uzależniony  od izraelskiego wycofania się z terenów okupowanych od 1967 roku. Jednak izraelską odpowiedzią było zablokownie a następnie zaatakowanie Gazy, zagrabienie jeszcze więcej terenów na Zachodnim Brzegu i próba zniszczenia Hamasu. Ponadto Izrael nie działał sam, lecz przy pełnym poparciu USA – i jego państwa klienckiego, Egiptu, który kontroluje południowe granice Strefy Gazy.

Dlaczego Zachód chce zniszczyć Hamas?

Fragment przemówienia Tariqa Ali wygłoszonego podczas protestu przeciwko izraelskiej masakrze w Strefie Gazy, jaki odbył się w Londynie 10 stycznia 2009 roku.

Pozwólcie, że przypomnę co kolonizatorzy i okupanci robili w ciągu ostatnich 150 lat. Dzielili by rządzić. Robili to wszędzie – Azja południowo – wschodnia, Magreb, Indie, Afryka, Irlandia, Cypr. I robili to w Palestynie. Od tego należy zacząć. Nasz palestyński brat [jeden z przedmówców Tariqa - przyp. tłum.] odniósł się do kwestii jedności Palestyńczyków i ich sprawy. Ja mówię prosto z mostu, że ci którzy zniszczyli tę jedność są również częściowo odpowiedzialni za to co się dzisiaj dzieje w Gazie.

Wiemy jak ta jedność została zniszczona. Zaczęło się to wraz z Porozumieniami z Oslo z 1993 roku. Edward Said – palestyński intelektualista, którego nam dzisiaj bardzo brakuje – powiedział, że porozumienie było palestyńskim Wersalem. Było to poddanie się. Przywódcy, którzy negocjowali to porozumienie, sprostytuowali się względem izraelskiego reżimu. Sprzedali się tak dalece, że pękł im kręgosłup. Logiką tego była kapitulacja, kolaboracja, dostosowanie się.

Gdy syjonizm potrzebuje antysemityzmu

Od początku obecnych aktów rzezi dokonywanych przez izraelskich wojskowych, jesteśmy świadkami wzrostu aktów antysemityzmu, od graffiti do podpalania synagog i zaatakowania żydowskiej uczennicy. Byliśmy ostrzegani przed przeniesieniem konfliktu izraelsko-palestyńskiego do Paryża i przed niebezpieczeństwem niekontrolowanego rozwoju demonstracji, propalestyńskich oczywiście, gdyż demonstracje poparcia dla Izraela, które są omawiane znacznie rzadziej, stanowią prowokację w czasie, gdy izraelskie oddziały niszczą Gazę.